11-12-05

WAT IK MIS...

 

« Zonder de Muziek, zou het Leven een vergissing zijn »

 

Nietzsche is meer dan ooit actueel. De Muziek treft de menselijke aard in wat hem verheft: zijn leed.

 

“Mijn kunst moet de armen dienen” zei Ludwig VON BEETHOVEN. BEETHOVEN, die op 26 jarige leeftijd bijna doof was, realiseerde zich dat de Kunst de enige manier is om zichzelf te boven te gaan en de innerlijke machten die ons kwellen te overwinnen!

 

Ik herinner me de zwart-wit film waarin Harry BAUR, prachtig in de rol van Beethoven, de noten die hij speelt tracht te horen. Het onweer dat buiten huishield, was als een echo van de kosmische losbarstingen die hij voelde . Hij moest en zou deze ziekte, zonder hoop op beterschap, overwinnen en al die meesterwerken schrijven zonder ze te horen.

 

Ik herinner me het symfonische gedicht van de Tsjechische toondichter SMETANA “ De Moldau” Een hymne aan zijn “thuis”. Hij ook, werd doof en later depressief om uiteindelijk in een tehuis voor krankzinnigen te belanden.

 

Deze muziek wakkerde mijn nieuwsgierigheid en gretigheid aan en beroerde al mijn zintuigen.

Herinner je! Ga dit meesterwerk zo vlug mogelijk (her)beluisteren!

Open eerst een fles “Marqués de RISCAL” en bereidt je wat tapas. Nestel je dan in een comfortabele zetel en, eindelijk, sluit je ogen! En luister, luister!

Je hoort de rivier, eerst teder en liefelijk, later elegant en nog later, majestueus waarna hij opgeslokt wordt door de Elbe. Ik was 14 of 15 toen ik dit meesterwerk leerde kennen.

 

Later, had ik het geluk de Heren ETXAMENDI en LARRALDE een hommage aan Salvador ALLENDE te horen zingen. De melodie was structureel bijna identiek aan deze van de Moldau.

 

(Je ogen zijn nog steeds gesloten? De Rioja heeft de goede temperatuur? Goed dan!)

 

Het enige verschil is, dat bij Smetana, de weerkerende melodie in majeur was terwijl onze zangers in mineur zongen!

Nieuwsgierig geworden door deze gelijkenis, vroeg ik om uitleg aan onze twee artiesten en zij zeiden me dat de muziek die hun zang begeleidde Chileens was!

 

Ik vroeg me af hoe deze twee melodieën elkaar konden ontmoeten… “Dat is eenvoudig” antwoordde SCRIABINE “de politiekers zijn er om grenzen te maken, en de Muziek bestaat om die te overschrijden”

 

Toulouse-Lautrec, die dromer, gaf me later een duidelijker antwoord: “Mijn beste Peio, de schilderkunst is als stront, je ruikt° het, en wordt niet uitgelegd”

 

Hetzelfde voor de Muziek! Ik ben een vakman, een artiest die niet hoort in de belerende clubjes van “ethnomusicologen of musicitherapieën” Ik toondicht, ik besta! Punt, uit! Ik ben er niet om te oordelen.

Ik ben een kind van deze vitamine-Aarde, Zoon van de Maan en de Zon en leef in dit columbarium van stilte, bewoon mijn hol, ben een “porcellio spinicornis” en offer mijn zuurstof.

 

Dichterbij, als ik me goed herinner was het eind jaren tachtig, werd ik uitgenodigd voor het concert van mijn boezemvriend Mikel LABOA. Hij zou in Bayonne zijn nieuwe spektakel “IKIMILIKILIKLIK” voorstellen. Opeens hoorde ik hem op zijn gitaar de dissonante akkoorden Mi7e – Mib7e – Fa7e – Ré7e – Réb7e enz, enz aanslaan. Ik herkende de inleiding van “GERNIKA”, het gruwellied (°1) opgedragen aan de slachtoffers, gevallen op 27 april 1937, zonder te beseffen wat hen overkwam!

Zij werden de deelgenoten van andere anonieme slachtoffers van proefnemingen, IN VIVO, die werden gehouden in het vooruitzicht van de volgende kosmische losbarsting. De  « Union Internationale des Associations pour la Société des Nations » (°2), embryo van de Verenigde Naties, reageerde niet…

 

En nog steeds die dissonnante akkoorden van Mikel die het leed weergaven:  de kreten van pijn gericht naar de onverschillige hemel, de vraag om hulp, de aanroepingen, de gebeden die ongehoord bleven. De vreselijke vuurvogels, die hun eieren gingen lossen, waren boven onze hoofden.

 

En Mikel(°3)zong… zoals de profeet, de haruspex. Hij las, in de wolken de opkomst van de “Nieuwe… Orde”

 

Ik herontmoette Ludwig, een troosteloze dag, in Baskenland. Hij troonde, over al zijn zintuigen beschikkend, temidden van een schilderijenmuseum waar de schilderijen van een lokale schilder te zien waren. De woorden bleven me in de keel bij het aanschouwen van zijn wijsheid, zijn verzaking, zijn grootheid.

 

Ludwig, die dag, herinnerde ik mij de woorden van Romain ROLLAND: “ Voor mij zijn helden niet zij die triomfeerden door hun bedenkingen of kracht.  Voor mij zijn helden, enkel, zij die hun hart lieten spreken”.

 

Peio Serbielle

Oktober 2005

 

Vrije vertaling/ traduction libre

http://cotebasque.net/zekos/niouz2k.asp

 

  

 

° In het Frans betekent “sentir” zowel voelen als ruiken!

°1 Peio gebruikt de term “Chant d’horreur”. In het Frans bestaat ook de term “Champ d’honneur” wat “Veld van eer” betekent. Het gaat hier klaarblijkelijk om een woordspeling.

°2 Opgericht in 1931. Dat is waarom ik het niet vertaal J

°3 Mikel Laboa is geboren in 1934. Later meer over hem op dit Blog!

 


00:25 Gepost door F. | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.